{"compare":false,"blog":false,"article":false,"page":{"title":"შვებულება საქართველოში: რას ამბობს შრომის კოდექსი","lead":"საქართველოს შრომის კოდექსით დასაქმებულს წელიწადში სულ მცირე 24 სამუშაო დღე ანაზღაურებადი და 15 კალენდარული დღე უხელფასო შვებულება ეკუთვნის. აქ ნახავთ, როდის შეიძლება შვებულების აღება, როგორ ითვლება ანაზღაურება და რა ემართება გამოუყენებელ დღეებს წასვლისას. ყოველ წესს მუხლის ნომერი ახლავს, ბოლოს კი აღწერილია, როგორ აგროვებს PLYNTUM შვებულების მოთხოვნებს. სახელმძღვანელო საინფორმაციოა და იურიდიულ კონსულტაციას არ ცვლის.","sections":[{"heading":"მოკლედ: შვებულების მთავარი ციფრები","html":"<p>ცხრილში შრომის კოდექსის ის ციფრებია, რომლებსაც შვებულებაზე ყველაზე ხშირად ეძებენ. შვებულების ხანგრძლივობა კოდექსში მინიმუმია: ხელშეკრულებით მეტი დღე შეიძლება დაწესდეს, ნაკლები კი არა (შრომის კოდექსი, მუხლი 31, პუნქტი 4). ყველა ციფრი კოდექსის 2026 წლის 16 სექტემბრის კონსოლიდირებული ვერსიიდანაა (<a href=\"https://matsne.gov.ge/ka/document/view/1155567\">matsne.gov.ge</a>). საჯარო მოხელეებს სხვა კანონი აწესრიგებს, მათი წესები ქვემოთ, ცალკე განყოფილებაშია.</p><table><caption>შვებულება შრომის კოდექსით, 2026 წლის 16 სექტემბრის რედაქცია</caption><thead><tr><th scope=\"col\">რა</th><th scope=\"col\">რამდენი</th><th scope=\"col\">შრომის კოდექსის მუხლი</th></tr></thead><tbody><tr><td>ანაზღაურებადი შვებულება</td><td>წელიწადში სულ მცირე 24 სამუშაო დღე</td><td>მუხლი 31, პუნქტი 1</td></tr><tr><td>ანაზღაურების გარეშე (უხელფასო) შვებულება</td><td>წელიწადში სულ მცირე 15 კალენდარული დღე</td><td>მუხლი 31, პუნქტი 2</td></tr><tr><td>დამატებითი შვებულება მძიმე, მავნე ან საშიშპირობებიან სამუშაოზე</td><td>წელიწადში 10 კალენდარული დღე</td><td>მუხლი 31, პუნქტი 3</td></tr><tr><td>შვებულების მოთხოვნის უფლება</td><td>მუშაობის 11 თვის შემდეგ</td><td>მუხლი 32, პუნქტი 1</td></tr><tr><td>გაფრთხილება უხელფასო შვებულებამდე</td><td>2 კვირით ადრე</td><td>მუხლი 33</td></tr><tr><td>ორსულობისა და მშობიარობის გამო შვებულება</td><td>126 კალენდარული დღე (გართულებისას ან ტყუპებზე 143)</td><td>მუხლი 37, პუნქტი 1</td></tr><tr><td>ბავშვის მოვლის გამო შვებულება</td><td>604 კალენდარული დღე (გართულებისას ან ტყუპებზე 587), აქედან 57 ანაზღაურებადი</td><td>მუხლი 37, პუნქტი 3</td></tr><tr><td>საბოლოო ანგარიშსწორება სამსახურიდან წასვლისას</td><td>7 კალენდარული დღის ვადაში</td><td>მუხლი 44</td></tr></tbody></table>"},{"heading":"რამდენი დღე შვებულება გეკუთვნით წელიწადში","html":"<p>ანაზღაურებადი შვებულება წელიწადში სულ მცირე 24 სამუშაო დღეა (შრომის კოდექსი, მუხლი 31, პუნქტი 1). ეს მინიმუმია: ხელშეკრულებით მეტი დღე შეიძლება დაწესდეს, ნაკლები კი არა, რადგან ხელშეკრულებამ დასაქმებულის მდგომარეობა არ უნდა გააუარესოს (შრომის კოდექსი, მუხლი 31, პუნქტი 4). ხელშეკრულების პირობა, რომლითაც დასაქმებული ყოველწლიურ ანაზღაურებად შვებულებაზე უარს ამბობს, ბათილია (შრომის კოდექსი, მუხლი 31, პუნქტი 6).</p><h3>დამატებითი ანაზღაურებადი შვებულება</h3><p>მძიმე, მავნე ან საშიშპირობებიან სამუშაოზე დასაქმებულს წელიწადში დამატებით 10 კალენდარული დღე ეკუთვნის (შრომის კოდექსი, მუხლი 31, პუნქტი 3, „ა“ ქვეპუნქტი). რომელი სამუშაო ითვლება ასეთად, ამას საქართველოს კანონმდებლობა ცალკე ადგენს (შრომის კოდექსი, მუხლი 45, პუნქტი 8). ასეთი სამუშაოების ნუსხა შრომის, ჯანმრთელობისა და სოციალური დაცვის მინისტრის 2007 წლის 3 მაისის №147/ნ ბრძანებითაა დამტკიცებული („მძიმე, მავნე და საშიშპირობებიან სამუშაოთა ნუსხის დამტკიცების თაობაზე“). ბრძანების ბოლო კონსოლიდირებული რედაქცია 2020 წლის 11 ნოემბრისაა. შრომის უსაფრთხოების მიზნებისთვის ცალკე ნუსხა არსებობს: მთავრობის 2018 წლის 27 ივლისის №381 დადგენილება მომეტებული საფრთხის შემცველი, მძიმე, მავნე და საშიშპირობებიანი სამუშაოების შესახებ.</p><p>კოდექსი დამატებით შვებულებას ორ სხვა შემთხვევაშიც ითვალისწინებს:</p><ul><li>საომარი ან საგანგებო მდგომარეობის, ან საგანგებო სიტუაციის ღონისძიებებში მონაწილეობის დასრულების შემდეგ ერთჯერადად, არაუმეტეს 15 კალენდარული დღისა (შრომის კოდექსი, მუხლი 31, პუნქტი 3, „ბ“ ქვეპუნქტი);</li><li>სამშვიდობო ოპერაციაში როტაციის დასრულებისა და საქართველოში დაბრუნების შემდეგ 30 კალენდარული დღე (შრომის კოდექსი, მუხლი 31, პუნქტი 3, „გ“ ქვეპუნქტი).</li></ul>"},{"heading":"როდის შეგიძლიათ შვებულების აღება","html":"<p>შვებულების მოთხოვნის უფლება მუშაობის 11 თვის შემდეგ გიჩნდებათ, თუმცა დამსაქმებელთან შეთანხმებით შვებულება ამ ვადამდეც შეიძლება მიიღოთ (შრომის კოდექსი, მუხლი 32, პუნქტი 1).</p><ul><li>მუშაობის მეორე წლიდან, შეთანხმებით, შვებულების აღება სამუშაო წლის ნებისმიერ დროს შეიძლება (შრომის კოდექსი, მუხლი 32, პუნქტი 2).</li><li>შეთანხმებით შვებულება ნაწილ-ნაწილაც შეგიძლიათ გამოიყენოთ; ნაწილის მინიმალურ ხანგრძლივობას კოდექსი არ ადგენს (შრომის კოდექსი, მუხლი 32, პუნქტი 3).</li><li>თუ ხელშეკრულება სხვას არ ამბობს, ვინ როდის წავა ანაზღაურებად შვებულებაში, ამის რიგს წლის განმავლობაში დამსაქმებელი ადგენს (შრომის კოდექსი, მუხლი 32, პუნქტი 5).</li></ul><h3>რა ითვლება 11 თვეში</h3><p>ამ 11 თვეში ითვლება ფაქტობრივად ნამუშევარი დრო და დამსაქმებლის ბრალით გამოწვეული იძულებითი მოცდენა (შრომის კოდექსი, მუხლი 34, პუნქტი 1). არ ითვლება არასაპატიო მიზეზით გაცდენილი დრო და ანაზღაურების გარეშე შვებულება, თუ ის 7 სამუშაო დღეს აღემატება (შრომის კოდექსი, მუხლი 34, პუნქტი 2).</p><h3>რამდენი ხნით ადრე უნდა მოითხოვოთ</h3><p>ანაზღაურებადი შვებულების წინასწარ მოთხოვნის ვადას კოდექსი არ ადგენს (შრომის კოდექსი, მუხლები 31–36). შვებულების ხანგრძლივობა და მიცემის წესი შრომითი ხელშეკრულების არსებითი პირობაა (შრომის კოდექსი, მუხლი 14, პუნქტი 1, „თ“ ქვეპუნქტი). დამსაქმებელს ამ წესის შრომის შინაგანაწესში ჩაწერაც შეუძლია (შრომის კოდექსი, მუხლი 23, პუნქტი 2, „დ“ და „ე“ ქვეპუნქტები). ამიტომ ვადა თქვენს ხელშეკრულებასა და შინაგანაწესში მოძებნეთ.</p>"},{"heading":"შვებულების გადატანა, ავადმყოფობა და უქმე დღეები","html":"<p>შვებულების მომავალ წელზე გადატანა შეიძლება, თუ მისი მიმდინარე წელს გამოყენება სამუშაოს ნორმალურ მსვლელობაზე უარყოფითად იმოქმედებს და დასაქმებული გადატანაზე თანახმაა (შრომის კოდექსი, მუხლი 35, პუნქტი 1). ორი შეზღუდვაა: არასრულწლოვანი დასაქმებულის შვებულების გადატანა აკრძალულია (შრომის კოდექსი, მუხლი 35, პუნქტი 1), ზედიზედ ორ წელს გადატანა კი არავისთვის შეიძლება (შრომის კოდექსი, მუხლი 35, პუნქტი 2).</p><h3>ავადმყოფობა შვებულების დროს</h3><p>დროებითი შრომისუუნარობის, ანუ ავადმყოფობის, პერიოდი შვებულებაში არ ითვლება (შრომის კოდექსი, მუხლი 32, პუნქტი 4). არც ორსულობისა და მშობიარობის, ბავშვის მოვლისა და შვილად აყვანის გამო შვებულება ითვლება ყოველწლიურ შვებულებაში (შრომის კოდექსი, მუხლი 32, პუნქტი 4).</p><h3>უქმე დღე შვებულებაში</h3><p>უქმე დღეების სიას კოდექსი თავად ადგენს (შრომის კოდექსი, მუხლი 30, პუნქტი 1), მთავრობას კი დამატებითი უქმე დღეების დაწესება შეუძლია (შრომის კოდექსი, მუხლი 30, პუნქტი 3). ანაზღაურებადი შვებულება სამუშაო დღეებით ითვლება (შრომის კოდექსი, მუხლი 31, პუნქტი 1), უქმე დღე კი სამუშაო დღე არ არის (შრომის კოდექსი, მუხლი 30, პუნქტი 1). ამიტომ, კოდექსის ტექსტიდან გამომდინარე, შვებულებაში მოხვედრილი უქმე დღე შვებულების დღედ არ ითვლება და შვებულება ამ დღით გრძელდება. მაგალითად, თუ 10 სამუშაო დღის შვებულებაში 26 მაისი ხვდება, სამსახურში ერთი დღით გვიან ბრუნდებით. ეს ტექსტიდან გამოტანილი დასკვნაა: ცალკე ნორმა კოდექსში არ არის, ამიტომ წესი ხელშეკრულებაში ან შინაგანაწესშიც ჩაწერეთ.</p>"},{"heading":"უხელფასო შვებულება","html":"<p>კოდექსი უხელფასო შვებულებას „ანაზღაურებისგარეშე შვებულებას“ უწოდებს და მის მინიმუმად წელიწადში 15 კალენდარულ დღეს ადგენს (შრომის კოდექსი, მუხლი 31, პუნქტი 2).</p><p>უხელფასო შვებულების აღებამდე დამსაქმებელი 2 კვირით ადრე უნდა გააფრთხილოთ (შრომის კოდექსი, მუხლი 33). გამონაკლისია შემთხვევა, როცა გადაუდებელი სამედიცინო საჭიროების ან ოჯახური გარემოების გამო წინასწარ გაფრთხილება შეუძლებელია (შრომის კოდექსი, მუხლი 33).</p><p>ამ დღეებში ხელფასი არ გეძლევათ, თუ კანონი ან ხელშეკრულება სხვას არ ადგენს (შრომის კოდექსი, მუხლი 46, პუნქტი 2, „ლ“ ქვეპუნქტი; მუხლი 46, პუნქტი 4). თუ უხელფასო შვებულება 7 სამუშაო დღეს აღემატება, ის ყოველწლიური შვებულების 11-თვიან ვადაში არ ჩაითვლება (შრომის კოდექსი, მუხლი 34, პუნქტი 2).</p><p>თარიღები, კალენდარული დღეები და გაფრთხილება ერთად ჩვენს უფასო <a href=\"{{route:templates/unpaid-leave-request}}\">უხელფასო შვებულების განცხადებაშია</a>.</p>"},{"heading":"როგორ ანაზღაურდება შვებულება","html":"<p>საშვებულებო ანაზღაურება შვებულების წინა 3 თვის საშუალო შრომის ანაზღაურებით ითვლება (შრომის კოდექსი, მუხლი 36). ამ წესს ორი გამონაკლისი აქვს:</p><ul><li>თუ სამსახურის დაწყებიდან ან ბოლო შვებულებიდან 3 თვეზე ნაკლები გაქვთ ნამუშევარი, ანაზღაურება ნამუშევარი თვეების საშუალოთი ითვლება (შრომის კოდექსი, მუხლი 36);</li><li>თუ ყოველთვიურად ფიქსირებულ ხელფასს იღებთ, ანაზღაურება ბოლო თვის ხელფასით ითვლება (შრომის კოდექსი, მუხლი 36).</li></ul><p><strong>ითვლება თუ არა პრემია.</strong> კოდექსი „შრომის ანაზღაურებად“ ნებისმიერ ანაზღაურებას მიიჩნევს, რომელსაც დასაქმებული სამუშაოს შესრულების სანაცვლოდ იღებს ფულადი ფორმით ან ნატურით (შრომის კოდექსი, მუხლი 41, პუნქტი 1). ამიტომ, ტექსტიდან გამომდინარე, ბოლო 3 თვეში სამუშაოსთვის გაცემული პრემია და დანამატი საშუალოში ითვლება (შრომის კოდექსი, მუხლები 36 და 41). ეს დასკვნაა და არა ცალკე ნორმა.</p><p><strong>დღიური გაანგარიშება.</strong> კოდექსი საშუალო თვიური ანაზღაურების შვებულების დღეებზე გადაყვანის ფორმულას არ ადგენს (შრომის კოდექსი, მუხლი 36). ფორმულა ხელშეკრულებაში ან შინაგანაწესში ჩაწერეთ და ყველა თანამშრომელზე ერთნაირად გამოიყენეთ.</p><p><strong>როდის გაიცემა.</strong> საშვებულებო ანაზღაურების ცალკე ვადას კოდექსი არ ადგენს. ზოგადი წესით, შრომის ანაზღაურება თვეში ერთხელ მაინც გაიცემა (შრომის კოდექსი, მუხლი 41, პუნქტი 3). თუ დამსაქმებელი ნებისმიერ ანაზღაურებას ან ანგარიშსწორებას აგვიანებს, ყოველ დღეზე დაგვიანებული თანხის 0,07%-ს იხდის (შრომის კოდექსი, მუხლი 41, პუნქტი 4). ტექსტის მიხედვით, ეს საშვებულებო ანაზღაურებასა და გამოუყენებელი შვებულების კომპენსაციაზეც ვრცელდება.</p><p><strong>შვებულება ფულის სანაცვლოდ.</strong> ანაზღაურებადი შვებულების ფულით ჩანაცვლებას სამსახურში ყოფნისას კოდექსი არ ითვალისწინებს. გამოუყენებელ შვებულებას ის მხოლოდ ერთ შემთხვევაში ანაზღაურებს: როცა ხელშეკრულებას დამსაქმებელი წყვეტს (შრომის კოდექსი, მუხლი 31, პუნქტი 5). შვებულებაზე უარის თქმის პირობა კი ბათილია (შრომის კოდექსი, მუხლი 31, პუნქტი 6), ამიტომ შვებულების ფულით „გაყიდვაზე“ შეთანხმება შეიძლება ბათილად ჩაითვალოს. ესეც ტექსტიდან გამოტანილი დასკვნაა.</p>"},{"heading":"დეკრეტული შვებულება, ბავშვის მოვლა და შვილად აყვანა","html":"<p>შრომის კოდექსი ცალკე შვებულებას ითვალისწინებს ორსულობისა და მშობიარობის, ბავშვის მოვლისა და შვილად აყვანის გამო. ეს პერიოდები ყოველწლიურ შვებულებაში არ ითვლება (შრომის კოდექსი, მუხლი 32, პუნქტი 4), ანაზღაურებად დღეებს კი სახელმწიფო ბიუჯეტი ფარავს (შრომის კოდექსი, მუხლი 39).</p><ul><li>ორსულობისა და მშობიარობის გამო ანაზღაურებადი შვებულება 126 კალენდარული დღეა, გართულებული მშობიარობისას ან ტყუპების დაბადებისას კი 143 დღე (შრომის კოდექსი, მუხლი 37, პუნქტი 1).</li><li>ამ დღეებს მშობიარობამდე და მშობიარობის შემდეგ პერიოდებზე დასაქმებული თავისი შეხედულებით ანაწილებს (შრომის კოდექსი, მუხლი 37, პუნქტი 2).</li><li>ბავშვის მოვლის გამო შვებულება 604 კალენდარული დღეა (გართულებისას ან ტყუპებზე 587); აქედან ანაზღაურებადია 57 დღე (შრომის კოდექსი, მუხლი 37, პუნქტი 3).</li><li>ბავშვის მოვლის შვებულებამდე დამსაქმებელი 2 კვირით ადრე უნდა გააფრთხილოთ (შრომის კოდექსი, მუხლი 37, პუნქტი 5).</li><li>ერთ წლამდე ბავშვის შვილად აყვანისას შვებულება ბავშვის დაბადებიდან 550 კალენდარული დღეა; აქედან ანაზღაურებადია 90 დღე (შრომის კოდექსი, მუხლი 38).</li><li>ხუთ წლამდე ბავშვის მომვლელს დამატებით 12 კვირა ანაზღაურების გარეშე შვებულება ეკუთვნის, მთლიანად ან ნაწილებად, ოღონდ წელიწადში არანაკლებ 2 კვირისა (შრომის კოდექსი, მუხლი 40).</li></ul><h3>მამის უფლებები</h3><p>ცალკე „მამის შვებულებას“ კოდექსი არ იცნობს (შრომის კოდექსი, მუხლები 37–40). ბავშვის მოვლის შვებულება კი მთლიანად ან ნაწილობრივ დედამაც შეიძლება გამოიყენოს და მამამაც (შრომის კოდექსი, მუხლი 37, პუნქტი 4). ორსულობისა და მშობიარობის გამო შვებულება დედის უფლებაა, თუმცა მამას შეუძლია ის დღეები აიღოს, რომლებიც დედას არ გამოუყენებია (შრომის კოდექსი, მუხლი 37, პუნქტი 4).</p><h3>ვინ იხდის</h3><p>ამ შვებულებებს სახელმწიფო ბიუჯეტი ანაზღაურებს, დახმარების ოდენობას კი მთავრობის დადგენილება ადგენს (შრომის კოდექსი, მუხლი 39). მთავრობის 2023 წლის 24 იანვრის დადგენილების მიხედვით, დახმარება ჯამში 2000 ლარს არ აღემატება (მთავრობის დადგენილება №33, მუხლი 1). დადგენილება 2023 წლის 1 იანვრიდან წარმოშობილ ურთიერთობებზე ვრცელდება (დადგენილება №33, მუხლი 4), matsne.gov.ge-ზე კი 2026 წლის 24 ოქტომბრის მდგომარეობით ცვლილება არ აქვს. საჯარო სკოლის მასწავლებელს სახელმწიფო ამ დახმარებას სრული ხელფასის ოდენობამდე ავსებს (დადგენილება №33, მუხლი 2). დამსაქმებელი და დასაქმებული დამატებით ანაზღაურებაზეც შეიძლება შეთანხმდნენ (შრომის კოდექსი, მუხლი 39).</p><p>მას შემდეგ, რაც დასაქმებული ქალი დამსაქმებელს ორსულობის შესახებ შეატყობინებს, ამ შვებულებების დასრულებამდე დამსაქმებელს ხელშეკრულების შეწყვეტის უფლება არ აქვს, გარდა კოდექსში ჩამოთვლილი გამონაკლისებისა (შრომის კოდექსი, მუხლი 47, პუნქტი 5, „გ“ ქვეპუნქტი).</p>"},{"heading":"სწავლა და სხვა განსაკუთრებული შემთხვევები","html":"<p>ცალკე „სასწავლო შვებულებას“ კოდექსი არ ითვალისწინებს (შრომის კოდექსი, თავები VI–VII). სამაგიეროდ, არსებობს რამდენიმე მსგავსი წესი:</p><ul><li>სწავლა, გადამზადება ან კვალიფიკაციის ამაღლება წელიწადში 30 კალენდარულ დღემდე შრომითი ურთიერთობის შეჩერების საფუძველია (შრომის კოდექსი, მუხლი 46, პუნქტი 2, „კ“ ქვეპუნქტი). ამ დროს ხელფასი არ გეძლევათ, თუ კანონი ან ხელშეკრულება სხვას არ ადგენს (შრომის კოდექსი, მუხლი 46, პუნქტი 4).</li><li>თუ კურსზე გაგზავნას დამსაქმებელი წყვეტს, კურსზე გატარებული დრო სამუშაო დროდ ითვლება და ანაზღაურდება (შრომის კოდექსი, მუხლი 22, პუნქტი 3).</li><li>შეზღუდული შესაძლებლობის მქონე პირის კანონიერ წარმომადგენელს ან მხარდამჭერს შეუძლია თვეში ერთხელ დამატებითი ანაზღაურებადი დასვენების დღე აიღოს ან დამსაქმებელს განსხვავებული სამუშაო დრო შეუთანხმოს (შრომის კოდექსი, მუხლი 24, პუნქტი 10).</li><li>სისხლის დონორს დონაციისთვის გაცდენილი საათები, დამადასტურებელი დოკუმენტის წარდგენისას, საპატიოდ ეთვლება და ხელფასი უნარჩუნდება (შრომის კოდექსი, მუხლი 24, პუნქტი 10¹).</li></ul>"},{"heading":"გამოუყენებელი შვებულების ანაზღაურება სამსახურიდან წასვლისას","html":"<p>გამოუყენებელი შვებულების კომპენსაციას კოდექსი პირდაპირ ერთ შემთხვევაში ახსენებს: როცა ხელშეკრულებას დამსაქმებელი წყვეტს. ამ დროს დამსაქმებელი ვალდებულია, დასაქმებულს გამოუყენებელი შვებულება შრომითი ურთიერთობის ხანგრძლივობის პროპორციულად აუნაზღაუროს (შრომის კოდექსი, მუხლი 31, პუნქტი 5).</p><p>უზენაესი სასამართლოს განმარტებით, ასეთ დროს კომპენსაციაში შედის როგორც მიმდინარე წლის გამოუყენებელი შვებულება ნამუშევარი დროის პროპორციულად, ისე წინა წლიდან გადატანილი გამოუყენებელი შვებულება (უზენაესი სასამართლო, საქმე №ას-44-2021, 31.05.2021).</p><p>როცა სამსახურიდან თავად მიდიხართ ან ხელშეკრულება შეთანხმებით წყდება, კოდექსი კომპენსაციის ვალდებულებას არ ადგენს: 31-ე მუხლის მე-5 პუნქტი მხოლოდ დამსაქმებლის ინიციატივით შეწყვეტაზე ვრცელდება (შრომის კოდექსი, მუხლი 31, პუნქტი 5). ხელშეკრულება კი დასაქმებულისთვის უკეთეს პირობას შეიძლება ადგენდეს (შრომის კოდექსი, მუხლი 31, პუნქტი 4). ამიტომ სამსახურიდან წასვლამდე ხელშეკრულება და შინაგანაწესი გადაამოწმეთ. თუ ასეთი პირობა წერია, დამსაქმებელი მას უნდა შეასრულოს. თუ არ წერია, უმჯობესია შვებულება წასვლამდე გამოიყენოთ.</p><p>ხელშეკრულების შეწყვეტისას დამსაქმებელმა საბოლოო ანგარიშსწორება 7 კალენდარული დღის ვადაში უნდა დაასრულოს, თუ ხელშეკრულება ან კანონი სხვა ვადას არ ადგენს (შრომის კოდექსი, მუხლი 44).</p>"},{"heading":"როგორ გავაფორმოთ შვებულება: განცხადება, ბრძანება და ტაბელი","html":"<p>შვებულების განცხადების ან ბრძანების სავალდებულო ფორმას კოდექსი არ ადგენს (შრომის კოდექსი, მუხლები 14, 23 და 31–36). შვებულების წესი ხელშეკრულებაში უნდა იყოს (შრომის კოდექსი, მუხლი 14, პუნქტი 1, „თ“ ქვეპუნქტი) და შეიძლება შინაგანაწესშიც ჩაიწეროს (შრომის კოდექსი, მუხლი 23, პუნქტი 2).</p><p>დავის დროს წერილობითი კვალი ორივე მხარეს იცავს, ამიტომ შვებულება სამ ნაბიჯად გააფორმეთ:</p><ol><li>განცხადებაში მიუთითეთ შვებულების სახე და თარიღები. შეგიძლიათ უფასო <a href=\"{{route:templates/leave-request}}\">შვებულების განცხადების ფორმა</a> გამოიყენოთ, უხელფასო შვებულებისთვის კი <a href=\"{{route:templates/unpaid-leave-request}}\">უხელფასო შვებულების განცხადება</a>.</li><li>დამსაქმებლის გადაწყვეტილება წერილობით დაადასტურეთ, მაგალითად, <a href=\"{{route:templates/leave-order}}\">შვებულების ბრძანებით</a>.</li><li>შვებულების დღეები სამუშაო დროის აღრიცხვის ფორმაში აღნიშნეთ (მინისტრის ბრძანება №01-15/ნ, დანართი №1, მუხლი 5, პუნქტი 4).</li></ol><p>დამსაქმებელი ნამუშევარ დროს ყოველ სამუშაო დღეს აღრიცხავს და აღრიცხვის დოკუმენტს 1 წელი ინახავს (შრომის კოდექსი, მუხლი 24, პუნქტი 11). ფორმის 2023 წლის 28 აპრილის რედაქციაში ანაზღაურებად შვებულებას აღნიშვნა „ა/შ“ აქვს, ანაზღაურების გარეშე შვებულებას კი „უ/შ“ (მინისტრის ბრძანება №01-15/ნ, დანართი №1, მუხლი 5, პუნქტი 4). დეკრეტულ შვებულებას ორი აღნიშვნა აქვს: „დ/შ-ა“ ანაზღაურებადი დღეებისთვის და „დ/შ-უ“ ანაზღაურების გარეშე დღეებისთვის (იქვე). მზა ფორმა ამ აღნიშვნებით <a href=\"{{route:templates/timesheet}}\">სამუშაო დროის აღრიცხვის ფორმის</a> გვერდიდან შეგიძლიათ ჩამოტვირთოთ, მისი შევსების წესი კი <a href=\"{{route:guide/how-to-fill-timesheet}}\">ტაბელის შევსების სახელმძღვანელოშია</a>.</p>"},{"heading":"შვებულების მოთხოვნები PLYNTUM-ში","html":"<p>თუ შვებულების განცხადებები ელფოსტასა და ჩატში იკარგება, PLYNTUM-ის <a href=\"{{route:platform/requests}}\">მოთხოვნები და დამტკიცება</a> მათ ერთ ადგილას აგროვებს. თანამშრომელი შვებულების მოთხოვნას თარიღებით აგზავნის, მენეჯერი მას ამტკიცებს ან უარყოფს, გადაწყვეტილება კი მოთხოვნასთან ერთად ინახება. გადაწყვეტილების მიღებამდე მომთხოვნს მოთხოვნის გაუქმება შეუძლია. ყოველი მოთხოვნა, გადაწყვეტილება და გაუქმება ჩანაწერად რჩება როგორც მომთხოვნისთვის, ისე მისი მენეჯერისთვის.</p><ul><li><strong>ტიპები:</strong> შვებულება, უხელფასო შვებულება, ავადმყოფობა, დაგვიანება, გაცდენის ახსნა, დისტანციური მუშაობა, აღჭურვილობა ან ადმინისტრაციული საკითხი და ზოგადი დამტკიცება.</li><li><strong>ნაშთები:</strong> PLYNTUM შვებულებისა და დასვენების დღეების ნაშთს აჩვენებს. ორივეს ფიქსირებული ლიმიტი აქვს, რომელსაც PLYNTUM-ში დღეს თქვენს ხელშეკრულებასა თუ კომპანიის წესზე ვერ მოარგებთ. ამიტომ ნაშთი ხელშეკრულებას შეადარეთ, განსაკუთრებით თუ ის კოდექსის მინიმუმზე მეტ დღეს ითვალისწინებს.</li><li><strong>დაგეგმვა:</strong> Scale პაკეტიდან შვებულებები <a href=\"{{route:platform/people}}\">დატვირთვისა და სიმძლავრის ხედში</a> დავალებებსა და დასწრებასთან ერთად ჩანს, ამიტომ ახალი სამუშაოს განაწილებამდე ხედავთ, ვინ არის შვებულებაში.</li><li><strong>პაკეტი:</strong> შვებულების მოთხოვნები ყველა პაკეტშია, მათ შორის Launch-ში: თვეში 55 დოლარი 5 წევრზე, 7-დღიანი საცდელი პერიოდით, ბარათის გარეშე. დეტალები <a href=\"{{route:pricing}}\">ფასების გვერდზეა</a>.</li></ul><p>PLYNTUM საბუღალტრო პროგრამა არ არის და იურიდიული ფუნქციები არ აქვს. ის არ წყვეტს, რამდენი დღე ეკუთვნის ადამიანს, საშვებულებო ანაზღაურების გაანგარიშება კი ბუღალტერთან რჩება.</p>"},{"heading":"საჯარო სამსახურში: სხვა წესები","html":"<p>მოხელეებს შვებულებას „საჯარო სამსახურის შესახებ“ კანონი უწესებს. მისი კონსოლიდირებული ვერსია 2026 წლის 13 ოქტომბრისაა.</p><ul><li>ყოველწლიური ანაზღაურებადი შვებულება 24 სამუშაო დღეა (საჯარო სამსახურის შესახებ კანონი, მუხლი 62, პუნქტი 1).</li><li>შვებულების მოთხოვნის უფლება დანიშვნიდან 11 თვის შემდეგ ჩნდება, უფლებამოსილი პირის თანხმობით კი ადრეც (მუხლი 62, პუნქტი 2).</li><li>შვებულების ნაწილ-ნაწილ გამოყენება მოხელის უფლებაა (მუხლი 62, პუნქტი 3).</li><li>კერძო სექტორისგან განსხვავებით, წლის განმავლობაში გამოუყენებელი შვებულება მოხელეს მომდევნო კალენდარულ წელს შეუძლია გამოიყენოს, ხელმძღვანელთან შეთანხმებული გრაფიკით (მუხლი 62, პუნქტი 4).</li><li>ანაზღაურების გარეშე შვებულება 1 წლამდე შეიძლება, თუ ეს დაწესებულების ინტერესებს არ ეწინააღმდეგება (მუხლი 62, პუნქტი 5).</li><li>ორსულობის, მშობიარობისა და ბავშვის მოვლის გამო შვებულება 730 კალენდარული დღეა. აქედან ანაზღაურებადია 183 დღე (გართულებისას ან ტყუპებზე 200), დაწესებულების ბიუჯეტიდან (მუხლი 64, პუნქტები 1–2).</li><li>შვილად აყვანის გამო შვებულება 550 დღეა, აქედან ანაზღაურებადია 90 დღე (მუხლი 64, პუნქტი 4).</li></ul>"},{"heading":"სანამ ამ ტექსტს დაეყრდნობით","html":"<p>ეს სახელმძღვანელო საინფორმაციოა და იურიდიულ კონსულტაციას არ ცვლის. ის ეყრდნობა „საქართველოს შრომის კოდექსის“ კონსოლიდირებულ ვერსიას 2026 წლის 16 სექტემბრის მდგომარეობით და „საჯარო სამსახურის შესახებ“ კანონს 2026 წლის 13 ოქტომბრის მდგომარეობით. გამოყენებულია ასევე სამუშაო დროის აღრიცხვის შესახებ მინისტრის №01-15/ნ ბრძანება 2023 წლის 28 აპრილის რედაქციით და მთავრობის 2023 წლის 24 იანვრის №33 დადგენილება. ყველა წყარო matsne.gov.ge-ზე 2026 წლის 23 და 24 ოქტომბერს გადავამოწმეთ. თუ ურთიერთობას სპეციალური კანონი აწესრიგებს, მაგალითად, საჯარო სამსახურში, შეიძლება სხვა წესები მოქმედებდეს (შრომის კოდექსი, მუხლი 1, პუნქტი 1). კონკრეტულ შემთხვევაში მოქმედი რედაქცია matsne.gov.ge-ზე გადაამოწმეთ და იურისტს მიმართეთ.</p><ul><li><a href=\"https://matsne.gov.ge/ka/document/view/1155567\">საქართველოს შრომის კოდექსი</a>, კონსოლიდირებული ვერსია, 16.09.2026</li><li><a href=\"https://matsne.gov.ge/ka/document/view/3031098\">„საჯარო სამსახურის შესახებ“ საქართველოს კანონი</a>, კონსოლიდირებული ვერსია, 13.10.2026</li><li><a href=\"https://matsne.gov.ge/ka/document/view/70600\">მინისტრის 2007 წლის 3 მაისის №147/ნ ბრძანება</a> მძიმე, მავნე და საშიშპირობებიან სამუშაოთა ნუსხის შესახებ, ბოლო კონსოლიდირებული რედაქცია 11.11.2020</li><li><a href=\"https://matsne.gov.ge/ka/document/view/4277583\">მთავრობის 2018 წლის 27 ივლისის №381 დადგენილება</a></li><li><a href=\"https://matsne.gov.ge/ka/document/view/5699771\">მთავრობის 2023 წლის 24 იანვრის №33 დადგენილება</a> დეკრეტული, ბავშვის მოვლისა და შვილად აყვანის შვებულების დახმარების შესახებ</li><li><a href=\"https://matsne.gov.ge/ka/document/view/5099344\">მინისტრის 2021 წლის 12 თებერვლის №01-15/ნ ბრძანება</a> სამუშაო დროის აღრიცხვის ფორმის შესახებ და მისი ცვლილება, <a href=\"https://matsne.gov.ge/ka/document/view/5786846\">2023 წლის 28 აპრილის №27/ნ ბრძანება</a></li><li>საქართველოს უზენაესი სასამართლო, საქმე №ას-44-2021, 31.05.2021</li></ul>"},{"heading":"დაკავშირებული გვერდები","html":"<ul><li><a href=\"/ka/templates/leave-request/\">შვებულების განცხადების ფორმა: უფასო Word ნიმუში</a></li><li><a href=\"/ka/templates/unpaid-leave-request/\">უხელფასო შვებულების განცხადება: უფასო ნიმუში Word-ში</a></li><li><a href=\"/ka/templates/leave-order/\">შვებულების ბრძანება: უფასო ნიმუში Word-ში</a></li><li><a href=\"/ka/platform/requests/\">ყველა მოთხოვნას ჰყავდეს პასუხისმგებელი.</a></li><li><a href=\"/ka/platform/people/\">იცოდეთ, ვის რამდენი სამუშაოს აღება შეუძლია.</a></li><li><a href=\"/ka/guide/how-to-fill-timesheet/\">როგორ შევავსოთ სამუშაო დროის აღრიცხვის ფორმა (ტაბელი)</a></li></ul>"}]},"updated":"2026-10-24","keyFacts":[["ანაზღაურებადი შვებულება","წელიწადში სულ მცირე 24 სამუშაო დღე (შრომის კოდექსი, მუხლი 31, პუნქტი 1); ხელშეკრულებით მეტი შეიძლება, ნაკლები არა."],["უხელფასო შვებულება","წელიწადში სულ მცირე 15 კალენდარული დღე, 2 კვირით ადრე გაფრთხილებით (მუხლები 31 და 33)."],["როდის ჩნდება უფლება","მუშაობის 11 თვის შემდეგ, შეთანხმებით უფრო ადრეც (მუხლი 32, პუნქტი 1)."],["საშვებულებო ანაზღაურება","შვებულების წინა 3 თვის საშუალო ანაზღაურება ან ბოლო თვის ფიქსირებული ხელფასი (მუხლი 36)."],["წყარო","შრომის კოდექსის 2026 წლის 16 სექტემბრის კონსოლიდირებული ვერსია, matsne.gov.ge, გადამოწმებულია 2026 წლის 23–24 ოქტომბერს. იურიდიული კონსულტაცია არ არის."],["შვებულება PLYNTUM-ში","შვებულების მოთხოვნები მენეჯერის დამტკიცებით, შვებულებისა და დასვენების დღეების ნაშთი ფიქსირებული ლიმიტით, უხელფასო შვებულება ცალკე ტიპად; ყველა პაკეტში, თვეში 55 დოლარიდან."]],"faq":[["რამდენი დღე შვებულება ეკუთვნის დასაქმებულს საქართველოში?","შრომის კოდექსით წელიწადში სულ მცირე 24 სამუშაო დღე ანაზღაურებადი შვებულება (მუხლი 31, პუნქტი 1) და სულ მცირე 15 კალენდარული დღე უხელფასო შვებულება (მუხლი 31, პუნქტი 2). მძიმე, მავნე ან საშიშპირობებიან სამუშაოზე ამას 10 კალენდარული დღე ემატება (მუხლი 31, პუნქტი 3). ხელშეკრულებით მეტი დღე შეიძლება, ნაკლები არასოდეს (მუხლი 31, პუნქტი 4)."],["ანაზღაურდება გამოუყენებელი შვებულება, თუ სამსახურიდან თავად მივდივარ?","შრომის კოდექსი კომპენსაციას მხოლოდ მაშინ ავალდებულებს, როცა ხელშეკრულებას დამსაქმებელი წყვეტს (მუხლი 31, პუნქტი 5); უზენაესი სასამართლოს განმარტებით, ამ დროს წინა წლიდან გადატანილი შვებულებაც ანაზღაურდება (საქმე №ას-44-2021). თუ თავად მიდიხართ ან ხელშეკრულება შეთანხმებით წყდება, ყველაფერი ხელშეკრულებაზეა დამოკიდებული, ამიტომ გადაამოწმეთ ის ან შვებულება წასვლამდე გამოიყენეთ."],["როგორ ითვლება შვებულების ანაზღაურება?","შვებულების წინა 3 თვის საშუალო ანაზღაურებით, ფიქსირებული ხელფასის შემთხვევაში კი ბოლო თვის ხელფასით (შრომის კოდექსი, მუხლი 36). დღიური გაანგარიშების ფორმულასა და გაცემის ცალკე ვადას კოდექსი არ ადგენს, ამიტომ ორივე ხელშეკრულებაში ან შინაგანაწესში უნდა ჩაიწეროს."],["რამდენ ხანს გრძელდება დეკრეტული შვებულება?","ორსულობისა და მშობიარობის გამო შვებულება 126 კალენდარული დღეა, გართულებისას ან ტყუპებზე კი 143 (შრომის კოდექსი, მუხლი 37, პუნქტი 1). ამას ბავშვის მოვლის შვებულება მოსდევს: 604 კალენდარული დღე, აქედან 57 ანაზღაურებადი (მუხლი 37, პუნქტი 3). სახელმწიფო დახმარება ჯამში 2000 ლარს არ აღემატება (მთავრობის დადგენილება №33)."],["შეიძლება შვებულების მომავალ წელზე გადატანა?","კი, თუ მიმდინარე წელს შვებულების გამოყენება სამუშაოს ნორმალურ მსვლელობას დააზიანებს და დასაქმებული თანახმაა (შრომის კოდექსი, მუხლი 35, პუნქტი 1). არასრულწლოვნის შვებულების გადატანა აკრძალულია, ზედიზედ ორ წელს გადატანა კი არავისთვის შეიძლება (მუხლი 35). მოხელეებზე ცალკე წესი მოქმედებს („საჯარო სამსახურის შესახებ“ კანონი, მუხლი 62, პუნქტი 4)."]]}